PrivaSearch

ChatGPT, Claude, Mistral Vibe en de AVG

Een dossier in een chatbot is geen AVG-route. Zo kan het wel.

ChatGPT, Claude en Mistral Vibe zijn sterke hulpmiddelen. ChatGPT en Claude komen van Amerikaanse aanbieders, Mistral Vibe uit Frankrijk. Voor alle drie geldt: wie een dossier uploadt, stuurt alles mee wat erin staat. PrivaSearch zit ertussen: de AI krijgt alleen gecontroleerde passages waarin namen, BSN's en adressen al zijn vervangen, en originelen en sleutel blijven in de EU.

Bijna vier minuten, zonder geluid te volgen: wat er gebeurt als je een dossier uploadt, waarom dat onder de AVG schuurt, welke abonnementen wat regelen, en stap voor stap wat een AI-assistent via de MCP-koppeling van PrivaSearch wel en niet te zien krijgt.

Wat er gebeurt als je uploadt

Vier AVG-problemen in één sleepbeweging.

Een medewerker sleept een dossier in de chat en vraagt naar de opzegtermijn. Het héle document gaat mee, met naam, BSN, adres, gezondheidsinformatie en bankgegevens, naar een aanbieder waarvan de verwerking meestal buiten de EU plaatsvindt.

Dit gebeurt echt. De Autoriteit Persoonsgegevens kreeg meerdere datalekmeldingen van organisaties waar medewerkers persoonsgegevens in een AI-chatbot hadden ingevoerd, waaronder medische gegevens bij een huisartsenpraktijk. Gebeurt dat tegen de afspraken in, dan is het een datalek, en melden is dan volgens de AP in veel gevallen verplicht. Lees de waarschuwing van de AP.

Abonnementen vergeleken

Niet elk abonnement is hetzelfde.

Zakelijke abonnementen regelen veel meer dan de consumentenversies. Eén ding verandert er niet: het volledige dossier gaat naar de aanbieder.

Onderwerp ConsumentChatGPT Free, Plus, Pro · Claude Free, Pro, Max · Mistral Vibe Free, Pro, Education ZakelijkChatGPT Business · Claude Team · Mistral Vibe Team EnterpriseChatGPT Enterprise · Claude Enterprise · Mistral Vibe Enterprise
Verwerkersovereenkomst Nee. De aanbieder is zelf verantwoordelijk. Ja. Ja.
Training op je invoer Hangt af van de instelling van de gebruiker. Standaard niet. Standaard niet.
Opslag in de EU Bij ChatGPT en Claude niet. Bij Mistral Vibe standaard wel. Bij ChatGPT en Claude niet standaard. Bij Mistral Vibe standaard wel. Bij ChatGPT Enterprise mogelijk. Bij Claude alleen via cloudplatforms van derden. Bij Mistral Vibe standaard.
Wat gaat er mee Het volledige dossier. Het volledige dossier. Het volledige dossier.
Contract Persoonlijk account. Per gebruiker, maandelijks of jaarlijks. Maatwerkcontract, meestal met een minimumaantal gebruikers.
Geschikt voor dossiers met persoonsgegevens Nee. Alleen met doorgiftegrondslag, DPIA en strikte afspraken. Kan, maar prijs en contract zijn gemaakt voor grote organisaties.

Stand september 2026 voor OpenAI en Anthropic en oktober 2026 voor Mistral, op basis van hun openbare voorwaarden en helppagina's. Die veranderen geregeld: controleer ze voordat je een keuze maakt. Ook met EU-opslag blijven OpenAI en Anthropic Amerikaanse bedrijven; de Amerikaanse CLOUD Act kan zo'n bedrijf verplichten gegevens af te geven, ook als die in een Europees datacenter staan. Mistral is een Frans bedrijf, maar ook daar gaat bij uploaden het volledige dossier naar de aanbieder.

En een Europese aanbieder dan?

‘In de EU’ zegt waar het staat, niet wat erin mag.

Een Europese AI-dienst neemt de zorg over doorgifte naar de VS grotendeels weg. De rest van de AVG blijft gelden. Je moet nog steeds kunnen uitleggen waarom de AI de naam, het BSN en het salaris van je klant nodig had om je vraag te beantwoorden. Meestal is dat niet nodig, en dan horen ze niet mee te gaan (art. 5 lid 1 sub c). PrivaSearch haalt ze eruit voordat de AI het dossier ziet.

Hoe PrivaSearch het oplost

De AI krijgt de namen nooit te zien.

Het probleem is niet de AI, maar dat het ruwe dossier meegaat. PrivaSearch haalt de persoonsgegevens eruit vóórdat er een AI aan te pas komt, en laat een mens controleren of dat gelukt is.

  1. Opslaan in de EU Originelen staan in een datacenter in de EU; elke organisatie heeft een eigen database en een eigen adres. SharePoint wordt alleen gelezen.
  2. Herkennen Een taalmodel binnen PrivaSearch en Nederlandse patronen (BSN met elfproef, IBAN, kenteken, KvK) vinden persoonsgegevens. Geen externe AI-aanbieder.
  3. Pseudonimiseren Namen worden [PERSOON_A4F2]. Dezelfde naam krijgt binnen een project steeds hetzelfde pseudoniem. De koppeling ligt in een aparte kluis met een sleutel per organisatie.
  4. Reviewen Een collega ziet origineel en pseudoniem naast elkaar, vult aan wat het model miste en keurt expliciet goed. Pas dan is een document doorzoekbaar.
  5. Koppelen via MCP Je AI-assistent zoekt via een beveiligde koppeling in de vrijgegeven passages. Nooit in originelen, nooit in de kluis.

De MCP-koppeling, stap voor stap

Wat er gebeurt als je AI-assistent een vraag stelt.

MCP (Model Context Protocol) is de standaard waarmee een AI-assistent gereedschap van buiten mag gebruiken. Voor je assistent is PrivaSearch zo'n gereedschap: het kan zoeken, maar niet bladeren.

  1. De assistent roept een zoekfunctie aan. De assistent vraagt search_project_documents om een project en een zoekvraag, bijvoorbeeld "opzegtermijn".
  2. PrivaSearch controleert eerst wie het vraagt. De assistent is gekoppeld op het eigen koppeladres van jouw organisatie; een token van een andere organisatie bestaat daar niet. Verder vraagt PrivaSearch om een geldig OAuth 2.1-token van een actieve gebruiker met tweestapsverificatie, lidmaatschap van dít project, een afgeronde AI-training en, bij SharePoint, een recht dat live nog klopt. Faalt één controle, dan krijgt de assistent niets.
  3. De zoekvraag wordt zelf ook gepseudonimiseerd. Staat er toch een naam in de vraag, dan wordt die vervangen voordat er gezocht wordt.
  4. Terug gaan hooguit acht passages. Alleen uit gereviewde, goedgekeurde tekst, met een korte bronverwijzing zoals "Document 3F9A1C, p. 4". Geen bestand, geen bestandsnaam, geen link.
  5. Een bron openen is een nieuwe controle. Met read_document_source haalt de assistent één passage van maximaal 1.200 tekens op, weer na dezelfde rechtencheck.
  6. Alles komt in het activiteitenlog. Wie wanneer welke functie aanriep, zonder documentinhoud in de log.
Zo ziet een antwoord aan de assistent eruit
{
  "source": "Document 3F9A1C",
  "page": 4,
  "excerpt": "[PERSOON_A4F2] kan de huur
    opzeggen met een termijn van
    drie maanden."
}
  • Wel · vrijgegeven passages, met pseudoniemen en een korte bronverwijzing
  • Niet · originele bestanden, bestandsnamen of links
  • Niet · de pseudoniemkluis of de sleutel: terugvertalen kan alleen in PrivaSearch
  • Niet · documenten uit projecten waar de gebruiker geen lid van is
Eerlijk: wat PrivaSearch aan je assistent teruggeeft, wordt onderdeel van het gesprek en komt dus bij de aanbieder van die assistent terecht, onder diens bewaarbeleid. Juist daarom is het gepseudonimiseerd en begrensd. En wat je zelf in de assistent typt, gaat er rechtstreeks heen, buiten PrivaSearch om.

Waarom dit AVG-technisch telt

Minder gegevens, minder risico, en aantoonbaar.

  • Dataminimalisatie (art. 5 lid 1 sub c)De AI krijgt alleen de passage die nodig is voor de vraag, zonder directe identificatoren, en nooit meer dan acht tegelijk.
  • Pseudonimisering als maatregel (art. 25 en 32)De AVG noemt pseudonimisering met zoveel woorden als passende beveiligingsmaatregel. De sleutel staat apart, in de EU, en alleen PrivaSearch kan terugvertalen.
  • Minder risico bij doorgifte (hoofdstuk V)Het Hof van Justitie oordeelde in september 2025 (EDPS/SRB, C-413/23 P) dat gepseudonimiseerde gegevens voor een ontvanger die redelijkerwijs niemand kan herleiden, mogelijk geen persoonsgegevens zijn. Dat maakt het risico van de doorgifte kleiner.
  • Verantwoording (art. 5 lid 2, 30 en 35)Voor jóu blijven het persoonsgegevens: jij hebt de sleutel. Daarom maakt je omgeving de registerregel en een DPIA-startdocument, en is er een verwerkersovereenkomst.

Wat van jou blijft

Eerlijk is eerlijk.

  • Typ geen namen in je AI-assistentJe eigen vraag gaat rechtstreeks naar de aanbieder. Vraag naar "de huurder" of het pseudoniem, niet naar mevrouw De Vries.
  • Koppel een zakelijk accountGebruik voor de koppeling een zakelijk account met verwerkersovereenkomst en leg de doorgifte vast in je register.
  • Of blijf helemaal in de EUZoek in PrivaSearch zelf. Het semantisch zoeken gebruikt een Europese AI-aanbieder, en alleen op gereviewde, gepseudonimiseerde tekst.
  • Herkenning is nooit volledigDaarom is de menselijke review verplicht en niet over te slaan. Een indirect herleidbaar detail, zoals een zeldzame functie in een klein dorp, vraagt om een oplettende reviewer.

Voor wie

Enterprise-waarborgen, zonder enterprise-contract.

Grote organisaties sluiten een maatwerkcontract af met EU-opslag en eigen juristen. Een advocatenkantoor van twaalf mensen, een accountantskantoor, een zorgpraktijk of een kleine gemeente kan dat meestal niet. PrivaSearch is voor hen gemaakt: één prijs per organisatie, inrichting in dagen en het papierwerk erbij. Bekijk hoe de prijs werkt.

Veelgestelde vragen

Wat je waarschijnlijk wilt weten.

Is PrivaSearch daarmee ‘AVG-proof’?

Geen enkel product maakt een organisatie AVG-proof; dat doe je met maatregelen, afspraken en verantwoording. PrivaSearch levert de technische maatregelen (pseudonimisering, verplichte review, rechtencontrole, logging, bewaartermijnen, opslag in de EU) en de documenten om ze aan te tonen. De beoordeling van jouw situatie, en de DPIA, blijven van jou en je functionaris gegevensbescherming.

Gaan er via de MCP-koppeling persoonsgegevens naar de VS?

Er gaan gepseudonimiseerde passages naar de aanbieder van de AI-assistent. Namen, BSN's, adressen en andere herkende gegevens zijn dan al vervangen, en een collega heeft dat gecontroleerd. Voor jou blijven het juridisch persoonsgegevens, omdat jij de sleutel hebt; voor de ontvanger zijn ze niet herleidbaar. Daarom raden we een zakelijk account met verwerkersovereenkomst aan, en leg je de doorgifte vast in je register.

Wat is het verschil tussen pseudonimiseren en anonimiseren?

Bij anonimiseren is de weg terug definitief weg. Bij pseudonimiseren bestaat de koppeling nog, maar apart en beveiligd. PrivaSearch pseudonimiseert bewust: zo kun je in je eigen omgeving nog zien over wie een passage gaat, terwijl de AI dat niet kan. Gepseudonimiseerde gegevens vallen voor jou nog onder de AVG.

Kan een AI-assistent een pseudoniem terugvertalen?

Nee. De koppeling tussen pseudoniem en persoon staat in een aparte kluis met een sleutel per organisatie, en daar bestaat geen MCP-functie voor. Terugvertalen kan alleen in de webomgeving van PrivaSearch, door een projectlid met schrijfrecht, en elke terugvertaling komt in het activiteitenlog. Het origineel van een document kan ieder projectlid in PrivaSearch openen; ook dat wordt gelogd.

Wat als de herkenning een naam mist?

Dat kan, want geen enkel model herkent alles. Daarom is de review verplicht: een collega ziet het origineel naast de gepseudonimiseerde tekst, markeert wat er gemist is en keurt pas daarna goed. Tot die goedkeuring is een document niet doorzoekbaar, ook niet voor een gekoppelde assistent.

Wat als een medewerker toch een naam in de AI-assistent typt?

Dan gaat die naam met de vraag mee naar de aanbieder van de assistent, want dat gebeurt buiten PrivaSearch om. Zoekt de assistent daarna in PrivaSearch, dan wordt de naam in de zoekvraag wel vervangen. De ingebouwde AI-training leert medewerkers precies dit: vraag naar de rol of het pseudoniem, niet naar de persoon.

Is ChatGPT Business, Claude Team of Mistral Vibe Team niet gewoon genoeg?

Het is een flinke stap vooruit: er is een verwerkersovereenkomst en je invoer wordt standaard niet gebruikt voor training. Maar het volledige dossier gaat nog steeds naar de aanbieder, er is geen review van wat erin staat, en wie het document mag zien regelt het abonnement niet. PrivaSearch en zo'n zakelijk account vullen elkaar juist aan: de koppeling werkt het best mét een zakelijk account.

Mistral Vibe komt uit Europa. Is een dossier uploaden daar dan wel goed?

De doorgifte buiten de EU speelt dan minder, de rest blijft. Het volledige dossier gaat naar de aanbieder, op een persoonlijk account worden gesprekken gebruikt voor training tot de gebruiker dat uitzet, niemand controleert vooraf wat erin staat, en er is niets vastgelegd in je register. ‘In de EU’ zegt waar je gegevens staan, niet wat je erin mag stoppen: dataminimalisatie geldt bij elke aanbieder.

Kunnen we ook zonder Claude, ChatGPT of Mistral Vibe werken?

Ja. Zoeken, bronnen openen en passages bekijken kan helemaal in PrivaSearch zelf. Het semantisch zoeken gebruikt dan een Europese AI-aanbieder, en alleen op gereviewde, gepseudonimiseerde tekst. De MCP-koppeling is een extra, geen voorwaarde.

Welke AI-assistenten kun je koppelen?

Claude (in de browser, in de desktop-app en in Claude Code), ChatGPT Business en Mistral Vibe, dat tot mei 2026 Le Chat heette. De koppeling gebruikt de open MCP-standaard met OAuth 2.1, en toegangstokens verlopen na acht uur. Je koppelt op het eigen adres van je organisatie en keurt de koppeling goed nadat je bent ingelogd; losse toegangscodes zijn er niet. Intrekken kan op elk moment op je instellingenpagina.

Wat zegt de Autoriteit Persoonsgegevens hierover?

De AP waarschuwt dat persoonsgegevens invoeren in een AI-chatbot tot een datalek kan leiden, bijvoorbeeld als dat tegen de afspraken van de organisatie in gebeurt. De AP ontving daar meerdere meldingen van. Haar advies: maak duidelijke afspraken over wat wel en niet mag, en zorg dat medewerkers die kennen.

Wat betekent de uitspraak van het Hof over gepseudonimiseerde gegevens?

In EDPS/SRB (4 september 2025) oordeelde het Hof van Justitie dat gepseudonimiseerde gegevens niet in alle gevallen en voor iedereen persoonsgegevens zijn. Kan een ontvanger redelijkerwijs niemand herleiden, dan zijn het voor die ontvanger mogelijk geen persoonsgegevens. Voor wie de sleutel heeft, blijven het wel persoonsgegevens, met alle plichten die daarbij horen.

Hebben we nog een DPIA nodig?

Dat hangt af van wat je verwerkt en hoeveel. Werk je met bijzondere persoonsgegevens, zoals gezondheid, of op grote schaal, dan is een DPIA vaak verplicht. PrivaSearch maakt een DPIA-startdocument dat de toets op de DPIA-plicht al doet, op basis van je eigen inrichting. Laat het toetsen door een jurist of je functionaris gegevensbescherming.

Waar staan onze gegevens?

Originelen, pseudoniemkluis, zoekindex en de herkenning draaien in datacenters in de EU. Welke partijen bij welke schakel betrokken zijn, staat in het subverwerkersoverzicht.

Zie in twintig minuten wat er met jouw documenten gebeurt.

We laten het zien met fictieve dossiers uit jouw branche: upload, herkenning, review, zoeken en de koppeling met je AI-assistent. Daarna weet je precies wat je team veilig kan gebruiken.

Plan een demo →